Ứng dụng của Text To Speech trong Cơ quan Nhà nước

Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang thay đổi cách cơ quan nhà nước phục vụ người dân. Trong số nhiều công nghệ mới, công nghệ chuyển văn bản thành giọng nói ngày càng được áp dụng rộng rãi. TTS không chỉ giúp cán bộ giảm tải công việc lặp đi lặp lại mà còn giúp người dân tiếp cận thông tin dễ dàng hơn, góp phần xây dựng Chính phủ số vì nhân dân.

1. Các lĩnh vực ứng dụng TTS trọng tâm

1.1 Hệ thống Tiếp công dân

Tại Trung tâm Hành chính công, hệ thống gọi số tự động dùng TTS để đọc tên người dân, số thứ tự và quầy giao dịch bằng giọng nói tự nhiên. Việc này giúp giảm ùn tắc, tránh nhầm lẫn và tạo không gian làm việc trật tự, văn minh.

Nhiều nơi còn lắp đặt ki-ốt thông minh tích hợp TTS. Người dân chỉ cần hỏi bằng giọng nói hoặc chọn trên màn hình, hệ thống sẽ hướng dẫn thủ tục, giấy tờ cần thiết bằng cả văn bản và giọng đọc. Đặc biệt hữu ích với người cao tuổi hoặc người chưa quen dùng máy tính.

1.2 Cổng thông tin điện tử

Nhiều cổng thông tin của Bộ, ngành và địa phương đã tích hợp nút “Nghe bài viết”. Người dùng chỉ cần nhấn một cái là có thể nghe tin tức, thông báo, quy hoạch hay dự thảo luật.

TTS còn hỗ trợ tốt người khiếm thị, người cao tuổi và những người gặp khó khăn khi đọc chữ. Hệ thống cho phép chọn giọng đọc theo vùng miền để người nghe dễ tiếp cận hơn.

1.3 Hệ thống Truyền thanh thông minh (Loa phường)

Trước đây, cán bộ truyền thanh phải thu âm thủ công. Nay chỉ cần gõ văn bản (lịch tiêm chủng, cảnh báo bão lũ, thông tin an ninh…), hệ thống tự chuyển thành giọng đọc và phát theo lịch đã cài đặt.

Giải pháp này giúp thông tin đến người dân nhanh, chính xác và đồng bộ, đặc biệt quan trọng trong tình huống khẩn cấp.

Ví dụ thực tế:

• Công nghệ Vbee TTS đã được áp dụng tại xã Yên Hòa (Ninh Bình) trong mô hình thí điểm xã thông minh, chuyển đổi 8 đài truyền thanh cũ. Trước đó, xã Vi Hương (Bắc Kạn) cũng dùng Vbee với 11 điểm loa không dây.
• Hệ thống VNPT ICS (tích hợp AI TTS) đã triển khai tại Long An, Bến Tre, Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa và một số đơn vị khác. Cán bộ có thể biên tập và lập lịch phát từ xa qua ứng dụng di động.

1.4 Tổng đài tự động, Call Center công vụ

Voicebot AI dùng TTS để trả lời tự động các câu hỏi thường gặp 24/7 như tra cứu phạt nguội, tình trạng hồ sơ, lịch tiếp dân… Hệ thống cũng có thể gọi điện nhắc người dân đến nhận kết quả hoặc đóng phí, thuế đúng hạn.

1.5 Số hóa tài liệu và Đào tạo công vụ

Các nghị quyết, văn bản pháp luật, tài liệu sinh hoạt chi bộ có thể được chuyển thành file âm thanh (AudioBook/Podcast). Cán bộ công chức nghe mọi lúc, mọi nơi trên điện thoại, tiết kiệm thời gian đọc tài liệu dày.

Nhìn chung, chuyển văn bản thành giọng nói là một công nghệ tiềm năng giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của hành chính công, tăng cường sự hài lòng của người dân, góp phần xây dựng mối quan hệ tin tưởng, minh bạch giữa chính quyền, các tổ chức và người dân.

2. Lợi ích vượt trội khi áp dụng TTS vào các cơ quan nhà nước

• Tiết kiệm nguồn lực: Giảm đáng kể khối lượng công việc lặp đi lặp lại cho cán bộ, đặc biệt là khâu thu âm và biên tập bản tin thủ công. Chi phí vận hành hệ thống truyền thanh và tổng đài cũng được cắt giảm rõ rệt so với phương thức truyền thống.
• Chính xác và đồng bộ: Thông tin được truyền tải đúng 100% nội dung văn bản gốc, hạn chế sai sót do phát âm vùng miền, cảm xúc hoặc mệt mỏi của người đọc. Mọi nơi nhận cùng một nội dung thống nhất.
• Hoạt động 24/7: Hệ thống có thể phục vụ người dân mọi lúc, mọi nơi mà không bị giới hạn bởi giờ hành chính. Tổng đài tự động và kiosk thông minh luôn sẵn sàng trả lời.
• Thúc đẩy tính bao trùm: Giúp người khiếm thị, người cao tuổi, người dân vùng sâu vùng xa và đồng bào dân tộc dễ dàng tiếp cận thông tin chính sách, dịch vụ công một cách bình đẳng và thuận tiện hơn.

3. Thách thức và giải pháp khi sử dụng giọng nói nhân tạo

3.1 Thách thức chính

• Độ chính xác ngôn ngữ: Tên riêng, địa danh, thuật ngữ hành chính và từ viết tắt như UBND, HĐND… có thể bị phát âm sai nếu hệ thống chưa được tối ưu tốt.
• Nguy cơ giả mạo giọng nói: Công nghệ Deepfake có thể bị lợi dụng để giả mạo cán bộ, phát tán thông tin sai lệch hoặc lừa đảo. Do đó, việc xây dựng và tuân thủ các quy chuẩn về đạo đức giọng nói AI là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo vệ uy tín của cơ quan nhà nước và duy trì niềm tin của nhân dân.
• Hạ tầng chưa đồng đều: Điều kiện kỹ thuật giữa các cấp hành chính còn khác nhau, đặc biệt tại cấp xã, gây khó khăn khi triển khai và vận hành.

3.2. Giải pháp đề xuất

• Lựa chọn nền tảng phù hợp: Ưu tiên các giải pháp được tối ưu cho tiếng Việt như Vbee, VNPT SmartVoice, Viettel AI, FPT.AI và đáp ứng yêu cầu về bảo mật, an toàn thông tin.
• Xây dựng từ điển phát âm: Chuẩn hóa cách đọc tên riêng, địa danh, từ viết tắt và thuật ngữ hành chính để tăng độ chính xác.
• Đảm bảo an toàn dữ liệu: Tăng cường các tiêu chuẩn bảo mật dữ liệu TTS thông qua việc triển khai mô hình On-Premise hoặc Cloud riêng đối với các văn bản, thông tin nhạy cảm, đồng thời phân quyền và kiểm soát truy cập nghiêm ngặt.
• Kiểm duyệt nội dung: Kiểm tra nội dung, cách phát âm và thông tin trước khi phát hành trên các kênh chính thức.

4. Câu hỏi thường gặp (FAQ)

TTS đã trở thành công cụ giao tiếp thiết thực trong Chính phủ số. Từ loa phường, cổng thông tin đến tổng đài và kiosk một cửa, công nghệ này giúp thông tin đến gần người dân hơn, nhanh hơn và bao trùm hơn.
Trong tương lai, khi kết hợp với AI tạo sinh và mô hình ngôn ngữ lớn, TTS sẽ góp phần tạo nên những trợ lý ảo công chức thông minh, giao tiếp tự nhiên như người thật. Đó là bước đi cụ thể hướng tới nền hành chính hiện đại, thân thiện và không ai bị bỏ lại phía sau.